Tóm tắt nội dung vụ án
Ngày 23/12/2021, người khởi kiện sử dụng máy xúc và thuê 03 xe ô tô tải tự đổ chở 27m3 đất múc từ sên vuông nuôi tôm của một hộ dân để đắp bờ ao và chở sang đắp nền nhà cho một người khác. Ngày 16/5/2025, Chủ tịch UBND tỉnh B (nay là Chủ tịch UBND tỉnh C) (người bị kiện) ban hành Quyết định số 989/QĐ-TT tịch thu 01 chiếc máy xúc SUMITOMO, 27m3 đất quy đổi và 03 chiếc xe ô tô tải tự đổ (quy đổi giá trị 780 triệu đồng) với lý do khai thác khoáng sản trái phép. Người khởi kiện khởi kiện hành chính yêu cầu tuyên hủy Quyết định số 989/QĐ-TT. Bản án sơ thẩm bác toàn bộ đơn kiện. Người khởi kiện kháng cáo.
Nhận định của Tòa án
Về tính chất hành vi múc đất sên vuông:
Đất sên vuông nuôi trồng thủy sản của hộ gia đình không thuộc danh mục khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường theo khoản 1 Điều 64 Luật Khoáng sản năm 2010. Việc người dân múc đất sình, bùn để cải tạo sên vuông nuôi tôm và tận dụng phần đất thừa đắp nền nhà không phải là hành vi cố ý khai thác khoáng sản thương mại trái phép. Biên bản vi phạm hành chính quy buộc người khởi kiện khai thác khoáng sản trái phép để làm căn cứ ban hành quyết định tịch thu là không phù hợp quy định pháp luật.
Về căn cứ tịch thu 03 xe ô tô tải:
Căn cứ tịch thu phương tiện vi phạm hành chính theo khoản 2 Điều 65 Luật Xử lý vi phạm hành chính chỉ áp dụng đối với phương tiện thuộc loại cấm lưu hành hoặc hành vi vi phạm có tính chất, hậu quả đặc biệt nghiêm trọng. 03 chiếc xe tải chở đất thuê không phải phương tiện cấm lưu hành và hành vi chở 27m3 đất không gây thiệt hại lớn cho môi trường hay tài sản. Do đó, việc Chủ tịch UBND tỉnh ban hành quyết định tịch thu 03 xe ô tô tải là áp dụng sai căn cứ pháp luật.
Phán quyết của Tòa án
Chấp nhận một phần đơn kháng cáo của người khởi kiện, sửa một phần Bản án hành chính sơ thẩm:
- ▪
Tuyên hủy một phần Quyết định số 989/QĐ-TT ngày 16/5/2025 của Chủ tịch UBND tỉnh B (nay là Chủ tịch UBND tỉnh C) tại Điều 1 liên quan đến việc tịch thu phương tiện vi phạm hành chính là 03 chiếc xe ô tô tải tự đổ quy ra giá trị (tổng trị giá 780.000.000 đồng). - ▪
Giữ nguyên phần quyết định tịch thu 27m3 đất quy đổi thành tiền và chiếc máy xúc SUMITOMO.
Cơ sở pháp lý
- • Khoản 2 Điều 241 Luật Tố tụng hành chính năm 2015;
- • Khoản 1 Điều 64 Luật Khoáng sản năm 2010;
- • Khoản 7 Điều 2, Khoản 2 Điều 65 Luật Xử lý vi phạm hành chính;
- • Quyết định số 23/2022/QĐ-UBND ngày 19/8/2022 của UBND tỉnh B.